به اين نكته ، اشاره شده است : لم يدانِه ( أى : شرح الفارسى على الكافى و هوالذى سمّاه ب « الصافى » ) فى التحقيق والتدقيق شرحه العربى الذى كتبه بإشارة خليفة سلطان الوزير ، سمّاه : الشافى فى شرح الكافى . . . . « 1 » از اين رو ، نويسنده ، به منظور احياى آثار پيشينيان از علماى اماميه ، بر آن شده است كه به قدر بضاعت مزجاة خود ، پايان‌نامه‌اش را به تحقيق و تصحيح بخش اوّل كتاب عقل و جهل ، از شرح مؤلّف ( الشافى فى شرح اصول الكافى ) اختصاص دهد . لذا شايسته است كه پيش از بيان شيوهء مؤلّف در اين شرح و ويژگىهاى اين كتاب ، مختصرى به معرّفى شارح بپردازم . الف . معرّفى اجمالى شارح خليل بن الغازى القزوينى ، معروف به « ملّا خليل قزوينى » ملقّب به « برهان العلماء » ، از علماى اخبارى اماميه در قرن يازدهم هجرى است . وى در سوم ماه رمضان سال 1001 ق در شهر قزوين ، متولّد شد و از محضر عالمانى چون : شيخ بهايى ( م 1031 ق ) و ميرداماد ( م 1041 ق ) بهره برد . « 2 » او معاصر شيخ حرّ عاملى ( م 1104 ق ) ، علّامه مجلسى ( م 1110 ق ) و ملّا محسن فيض كاشانى ( م 1091 ق ) بود . مرحوم اردبيلى ( م 1101 ق ) در جامع الرواة ، وى را چنين مىستايد : خليل بن الغازى القزوينى ، الملقّب ب « برهان العلماء » ، جليل القدر ، عظيم الشأن ، رفيع المنزلة ، من وجوه هذه الطائفة و ثقاتها وأثباتها و أعيانها ، أمره فى الجلالة و عظم الشأن و سموّ الرتبة والثقة والعدالة والأمانة . أشهر من أن يذكر و فوق ما يحوم حوله العبارة ، و كان أخبارياً عالماً بالعلوم العقلية والنقلية ، أخذ العلوم

--> ( 1 ) . روضات الجنّات ، ج 3 ، ص 272 . ( 2 ) . همان ، ص 269 .